
การสหกรณ์ไทยมิใช่เพียงเรื่องของการเงินการธนาคาร แต่คือเรื่องราวของการวางรากฐานเพื่อคุณภาพชีวิตของเกษตรกรไทยที่มีอายุกว่า 110 ปี โดยจุดเริ่มต้นสำคัญ เกิดขึ้นในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อทางราชการเล็งเห็นความจำเป็นในการช่วยเหลือราษฎรที่มีปัญหาหนี้สินและขาดแคลนทุนทรัพย์ โดยพระราชวรวงศ์เธอ กรมหมื่นพิทยาลงกรณ์ หรือ "พระบิดาแห่งการสหกรณ์ไทย" เป็นผู้ทรงสำรวจฐานะเศรษฐกิจของราษฎรและเตรียมจัดหาเงินทุนเพื่อก่อตั้งกลุ่มช่วยเหลือตนเอง เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2459 ณ ตำบลวัดจันทร์ อำเภอเมือง จังหวัดพิษณุโลก ทำให้กิจการสหกรณ์แห่งแรกของไทยได้ถือกำเนิดขึ้น ในชื่อ "สหกรณ์วัดจันทร์ ไม่จำกัดสินใช้" ภายใต้กฎหมายที่ปรับปรุงขึ้นใหม่คือ "พระราชบัญญัติเพิ่มเติมสมาคม พ.ศ. 2459"
ในช่วงหลายทศวรรษต่อมา กิจการสหกรณ์ได้ขยายตัวอย่างต่อเนื่อง โดยมีการจัดตั้งสหกรณ์หาทุนเพิ่มขึ้นอีกหลายสิบแห่ง และได้รับความสนใจจากบูรพมหากษัตริย์ทุกพระองค์ จนมาถึงรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร คณะรัฐมนตรีจึงได้มีมติเห็นชอบให้วันที่ 26 กุมภาพันธ์ของทุกปี เป็น "วันสหกรณ์แห่งชาติ"
พิพิธภัณฑ์ธนารักษ์ จังหวัดขอนแก่น ขอนำเสนอเหรียญกษาปณ์ที่ระลึก 100 ปี การสหกรณ์ไทย ซึ่งกรมธนารักษ์จัดทำเหรียญนี้ขึ้นในปี พ.ศ. 2559 เพื่อเป็นที่ระลึกและเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ที่ทรงมีพระมหากรุณาธิคุณต่อการส่งเสริมงานสหกรณ์ในการแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนของประชาชน
-ด้านหน้า กลางเหรียญมีพระบรมรูปพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช
บรมนาถบพิตร ผินพระพักตร์ทางเบื้องซ้าย ทรงฉลองพระองค์ชุดสากล ภายในวงขอบเหรียญเบื้องล่าง
มีข้อความว่า “พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช”
-ด้านหลัง กลางเหรียญมีรูปเกลียวเชือกล้อมด้วยเส้นวงกลม ภายในวงขอบเหรียญเบื้องบนมีข้อความว่า
ครบ ๑๐๐ ปี การสหกรณ์ไทย ๒๖ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๙ เบื้องล่างมีข้อความบอกชนิดราคา ๒๐ บาท
และข้อความว่าประเทศไทย โดยมีลายไทยประดิษฐ์คั่นระหว่างข้อความเบื้องบนกับเบื้องล่างทั้งสองข้าง